Infekcje górnych dróg oddechowych – jak poprawić odporność?

Mikrobiom jelitowy już od dłuższego czasu znajduje się w kręgu zainteresowań naukowców. To najbardziej “medialna” mikrobiota, o której można przeczytać najwięcej artykułów, ale nie jedyna przecież w ludzkim organizmie. Dzisiaj przedstawiam mało znany mikrobiom płuc. Warto poznać go bliżej, jeśli bliski ci jest temat: Infekcje górnych dróg oddechowych – jak poprawić odporność?

Jak dotąd niewiele wiadomo na temat mikrobiomu płuc. Stosunkowo niedawno naukowcy odkryli, że płuca nie są sterylnym narządem tylko siedliskiem dla wielu niepozornych bakterii, które pomagają chronić nasze zdrowie. Jak poprawić odporność? Zobacz jak pomoże ci w tym mikrobiota płuc.

Co wiemy o mikrobiomie płuc?

Wiemy już, że naprawdę istnieje, co nie było wcale takie oczywiste. Potwierdzenie istnienia i rozszyfrowanie mikrobiomu płuc  było nie lada wyzwaniem, ponieważ w płucach jest znacznie mniej drobnoustrojów w porównaniu z jelitami. 

Wykazano, że drogi oddechowe zawierają 2000 genomów bakteryjnych na centymetr. Bacteroidetes (Pseudomonas, Streptococcus, Prevotella, Fusobacteria i Veillonella), w szczególności Prevotella spp. przeważają u osób zdrowych.Skład mikrobiomu płucnego zależy od równowagi trzech czynników: imigracji drobnoustrojów, eliminacji drobnoustrojów i lokalnych warunków wzrostu.

Obecność określonych bakterii na powierzchni płuc odgrywa ważną rolę w zachowaniu zdrowia.

Badając DNA  bakterii w płucach zdrowych ochotników, naukowcy potwierdzili, że populacja drobnoustrojów w płucach bardzo przypomina populację znalezioną w jamie ustnej. Uważa się, że niewiele drobnoustrojów jest długoterminowymi mieszkańcami zdrowych płuc.W przeciwieństwie do jelit, zdrowe płuca są niegościnnym środowiskiem dla bakterii – nie ma tu dogodnych warunków do odżywiania, a i układ odpornościowy nie sprzyja stałej kolonizacji.

Infekcje górnych dróg oddechowych – jak poprawić odporność? 

Są już niezbite dowody na to, że popularne leki takie jak antybiotyki i inhibitory pompy protonowej wpływają na mikrobiom w układzie trawiennym, przyjmuje się, że że leki te wpływają również na mikrobiom płuc. Kilka badań potwierdza obecność tych samych bakterii w płucach i w jelitach. 

Dlatego ogromne zainteresowanie budzi koncepcja osi jelitowo-płucnej. Perspektywa zastosowania prebiotyków i probiotyków w leczeniu chorób płuc wygląda bardzo obiecująco. Tymczasem wiadomo że istnieje silna korelacja między składem bakteryjnym jelitowych w okresie niemowlęcym a fenotypem astmy w dzieciństwie. Wykazano, że niska całkowita różnorodność mikrobiomów jelita grubego w pierwszym miesiącu życia jest związana z rozwojem astmy oskrzelowej w wieku 7 lat. Z kolei zmniejszenie Bifidobacteria i wzrost liczby Clostridia w jelicie grubym we wczesnym wieku są powiązane z rozwojem astmy oskrzelowej w późniejszym wieku. W badaniach przeprowadzonych na myszach stwierdzono, że stosowanie leków przeciwbakteryjnych w pierwszych 3 tygodniach życia pogarsza przebieg alergicznego zapalenia dróg oddechowych w wieku dorosłym.

Po co nam mikrobiota płuc?

Wszystkie dotychczasowe badania wskazują na trzy główne funkcje. Po pierwsze mikrobiom płuc jest barierą dla złych bakterii, które mają utrudnione osiedlanie się w tej części ciała, ponieważ jest ona już “zajęta” przez bakterie wspierające. Po drugie stymulowany jest układ odpornościowy. Po trzecie mikrobiota płucna pomagają rozkładać szkodliwe substancje, które dostają się do organizmu razem z wydychanym powietrzem. 

Co szkodzi mikrobiocie płuc?

Przede wszystkim palenie, ale nie tylko. Substancje pochodzące ze spalin, mniejszych i większych zanieczyszeń „przyklejają się” do pęcherzyków płucnych i albo reagują z znajdującymi się tam substancjami, zaburzając ich funkcjonowanie albo podrażniają tkankę płucną, utrudniając procesy fizjologiczne procesy.Najbardziej oczywistym objawem dysfunkcyjnego mikrobiomu płuc jest astma. 

Co możemy zrobić, jeśli nasz mikrobiom płuc jest uszkodzony? Po pierwsze należy ograniczyć oddziaływanie czynników zakłócających, co oznacza rzucenie palenia, unikanie biernego palenia oraz obszarów silnego zanieczyszczenia. Trwają prace nad probiotycznymi metodami leczenia mikrobiomu płuc. Na przykład podawanie D-aminokwasów wywołuje u myszy reakcje zmniejszające objawy astmy. Czas pokaże, czy to odkrycie wpłynie równie korzystnie w przypadku ludzi.  W każdym razie, od dawna zaniedbywany i nieznany mikrobiom jest teraz w centrum uwagi.