fbpx
baakterie jelitowe

Mikrobiota. Co musisz wiedzieć o mikrobiocie, żeby być zdrowym?

Potencjał wydaje się nieograniczony. Ludzki mikrobiom został powiązany z różnego rodzaju stanami chorobowymi, od chorób zapalnych jelit po cukrzycę, stwardnienie rozsiane, autyzm, depresję, raka i otyłość. Badania pokazują, że osoby z wyżej wymienionymi chorobami  wykazują różnice w mikroflorze jelitowej w porównaniu ze zdrowymi ludźmi.

Mikrobiota  czyli wszystkie mikroorganizmy, które zamieszkują nasze ciała, mogą na wiele sposobów wpływać na nasze zdrowie. Obecność lub brak danej bakterii może wywołać chorobę lub przeciwnie – zatrzymać jej rozwój. Ludzki mikrobiom może być kluczem do leczenia wszelkiego rodzaju chorób, ale  żeby to osiągnąć, należy ściśle współpracować ze wszystkimi mikroorganizmami, które zamieszkują w naszych ciałach.

Różnorodność mikrobioty

W pierwszej kolejności należy ustalić, jaki jest związek pomiędzy różnorodnością mikrobiomu, a rozwojem choroby.  W wyniku przeprowadzonych badań naukowcy udowodnili, że konkretne szczepy bakterii mogą być markerem choroby, a nawet przyczyniać się do rozwoju czy przebiegu choroby. Wiemy już także, że „niższa różnorodność mikrobiologiczna” również może zostać uznana  jako marker choroby.

Termin mikrobiom został spopularyzowany przez laureata Nagrody Nobla Joshua Lederberga. Opisał on mikrobiom jako „ekologiczną społeczność drobnoustrojów komensalnych, symbiotycznych i chorobotwórczych, które dosłownie dzielą przestrzeń naszego ciała i zostały prawie zignorowane jako determinanty zdrowia i chorób”.

Mikrobiota a rozwój chorób

Dzięki coraz częściej wykonywanym badaniom stało się oczywiste, że mikroflora ma znaczący wpływ na ludzkie zdrowie. Rozwój naszego mikrobiomu we wczesnym okresie życia jest naprawdę ważny dla naszego zdrowia w późniejszych latach. I powiedziałbym, że zaburzenia tego procesu wywołane chociażby poprzez wielokrotne stosowanie antybiotyków zakłóca proces kształtowania mikrobioty i bardzo często widać, to analizując stan zdrowia nastolatków czy osób dorosłych.Jednak zrozumienie złożoności mikrobiomu jest nadal dużym wyzwaniem. Głównie z tego powodu, że każdy człowiek ma unikalny skład mikrobioty, która nie dość że zmienia się wraz z wiekiem, to jeszcze kształtowana jest przez środowisko i tryb życia. 

Niebagatelny wpływ na kształtowanie mikrobioty ma dieta. Przykładowo weganie i wegetarianie mają zupełnie inną mikrobiotę niż osoby, które jedzą produkty pochodzenia zwierzęcego. Również takie czynniki jak szerokość geograficzna, obecność zwierząt domowych wpływają na ostateczny kształt mikrobioty. Skład mikrobiomu jest inny w każdej części ciała. Najlepiej przebadany został mikrobiom jelitowy, ponieważ ze względu na panujące w nim warunki, stwarza możliwość  złożonych interakcji między drobnoustrojami a ich gospodarzem.

Leczenie mikrobiotą

Medycyna europejska tak naprawdę zainteresowała się mikrobiomem w drugiej połowie XX wieku, nieporównywalnie później niż tradycyjna medycyna chińska.  Chińscy lekarze od wieków leczyli uporczywą biegunkę, używając tzw. yellow soup, czyli mieszaninę wysuszonego stolca pobranego od zdrowej osoby i wody. Dzisiaj ta praktyka ta znana jest jako przeszczep mikrobioty kałowej (FMT) i jest dostarczana w przyjemniejszej formie, a mianowicie zamrożonych kapsułek. 

W ten sposób leczy się pacjentów, którzy cierpią na nawracające zakażenia wywołane Clostridium difficille. Przeszczepianie odchodów zdrowej osoby pacjentowi z nawracającą infekcją Clostridium difficile jest bardziej skuteczny niż antybiotyki! 

To najlepsze podsumowanie tego, jak mikrobiom można wykorzystać w poprawie zdrowia. Przytoczyłam jeden przykład, ale przypadków, w których odpowiednia stymulacja mikrobioty jest skuteczna w profilaktyce lub leczeniu, jest znacznie więcej.